Gamarte
| Gamarte | |||
|---|---|---|---|
 Nafarroa Beherea, Euskal Herria | |||
 Gamarteko herrigunea. | |||
| |||
 | |||
| Kokapena | |||
| Herrialdea |  Euskal Herria | ||
| Lurraldea | Nafarroa Beherea | ||
| Administrazioa | |||
| Estatua |  Frantzia | ||
| Eskualdea |  Akitania Berria | ||
| Departamendua |  Pirinio Atlantikoak | ||
| Elkargoa | Euskal Hirigune Elkargoa | ||
| Barrutia | Baiona | ||
| Kantonamendua | Euskal Mendialdea | ||
| Izen ofiziala | Gamarthe | ||
| Auzapeza | Jean-Michel Bicain (2014-) | ||
| Posta kodea | 64220 | ||
| INSEE kodea | 64229 | ||
| Herritarra | gamartear | ||
| Kokapena | |||
| Koordenatuak | 43°12′05″N 1°08′36″W / 43.2014°N 1.1433°W | ||
| Azalera | 9,91 km2 | ||
| Garaiera | 196 – 642 metro | ||
| Demografia | |||
| Biztanleria | 127 (2018:  −2) | ||
| Dentsitatea | 12,61 biztanle/km² | ||
| Zahartzea[1] | % 16,45 | ||
| Ugalkortasuna[1] | ‰ 55,56 | ||
| Ekonomia | |||
| Jarduera[1] | % 77,78 (2011) | ||
| Desberdintasuna[1] | % 11,11 (2011) | ||
| Langabezia[1] | % 0 (2013) | ||
| Euskara | |||
| Euskaldunak | % 64,76 (2010) | ||
| Erabilera | % 33,42 (2011) | ||
Gamarte Nafarroa Behereko udalerri txikia da eta Garazi eskualdean dago kokaturik. Donibane Garazi hiriburutik 10 kilometrotara dago herria.
2018an 127 biztanle zituen.
Geografia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Ingurune naturala
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Pagaburu (545 m), Kurutzeberri (513 m) eta Orgamendi (639 m) tontorrek udalerria inguratzen dute, hau 232 metroko altueran kokatuta dagoelarik.
Basagibeleko errekak (Arzubiren ibaiadarra) eta Biduzeren adar batek zeharkatzen dute udalerria.
Udalerri mugakideak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- Larzabale-Arroze-Zibitze iparraldean
- Ainhize-Monjolose ipar-mendebaldean
- Ibarrola ekialdean
- Lakarra mendebaldean
- Duzunaritze-Sarasketa hegoaldean
Auzoak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- Gamarte
- Urruti
- Bordaburu
- Ordokia
- Gaineko Basaburua
- Peko Basaburua
Historia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]1189. urteko dokumentu batean aipatzen da lehen aldiz Gamarteko herria. 1842. urtean osatu zen udalerria.[2]
Demografia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]
| |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Oharra: 2007ko biztanleria, INSEEk emaniko behin-behineko datua da
Biztanleak euskaldunak dira eta bertako euskalkia behe-nafarrera da.
Ekonomia
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Ekonomia jarduera laborantzan eta abeltzaintzan oinarritua da.
Kultura
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Euskara
[aldatu | aldatu iturburu kodea]Gamarteko euskara[4] Garaziko hizkera[3] da, nafar-lapurteraren[5] aldaera bat, sortaldekoa[6].
Gamartear ezagunak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- Mixel Berhokoirigoin (1952-2021) Ipar Euskal Herriko laborari militante ezaguna, ELB sindikatuko sortzailea eta Euskal Herriko Laborantza Ganberako presidentea.
- Menane Oxandabaratz (1962-) irrati-esatari, antzerkigile eta politikaria.
- Jean-Claude Luro: Auzapeza 1988tik 2001era.
- Jean-Baptiste Loyatho: Auzapeza 2001etik 2014ra.
- Jean-Michel Bicain: Auzapeza 2014tik aurrera.
Ondarea
[aldatu | aldatu iturburu kodea]
- Bidegainea eta Bordaburua, XVII. mendeko baserriak.
- Galzetaburuko gurutzea, XVIII. mendekoa.
- Saint-Laurent eliza.
Erreferentziak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]- 1 2 3 4 5 Euskal Herriari Begira. Udalbiltza.
- ↑ Lur entziklopedietatik hartua.
- 1 2 «Garazikoa - Ahotsak.eus» ahotsak.eus (kontsulta data: 2018-10-16).
- 1 2 «Gamarte - Ahotsak.eus» ahotsak.eus (kontsulta data: 2018-10-16).
- 1 2 «Nafar-lapurtarra - Ahotsak.eus» ahotsak.eus (kontsulta data: 2018-10-16).
- ↑ «Sortaldekoa (NL) - Ahotsak.eus» ahotsak.eus (kontsulta data: 2018-10-16).
Kanpo estekak
[aldatu | aldatu iturburu kodea]
Datuak: Q197103
Multimedia: Gamarthe / Q197103
Liburuak: Euskal Herriko bidaia-gida/Herriz herri/Gamarte
