Tuisblad

Welkom by Wikipedia, die vrye ensiklopedie wat deur enigiemand verbeter en uitgebrei kan word.	Dinsdag, 19 Mei 2026 Hier is tans 129 027 artikels in Afrikaans.
Help ons om ’n wêreldklas-ensiklopedie in Afrikaans te skep.

Inleiding • Hulp • Kontak

Gebruikersportaal • Voorbladartikels • Kategorieë • Stel ’n vraag

Voorbladartikel

Krieket is ’n boul-en-kolf-sport wat gespeel word tussen twee spanne met elf spelers elk op ’n krieketveld met ’n 22-jaart-kolfblad (20 meter) in die middel met ’n paaltjie aan weerskante wat bestaan uit twee dwarsbalkies op drie paaltjies. Twee spelers van die kolfspan, die aktiewe en onaktiewe kolwer, staan elk met ’n kolf in hulle hande voor elke paaltjie, terwyl ’n speler van die veldwerkspan, die bouler, die bal van die teenoorliggende kant van die kolfblad na die aktiewe kolwer se paaltjie boul. Die aktiewe kolwer probeer die geboulde bal met sy kolf slaan en ruil dan sy plek met die onaktiewe kolwer om, waarby die kolfspan met elkeen van dié bewegings ’n lopie aanteken. Lopies word ook aangeteken wanneer die bal die veldgrens raak of wanneer die bal onwettig geboul word.

Die veldwerkerspan probeer lopies voorkom deur die kolwers uit te skakel (hulle is “uit”, hulle het hul paaltjies verloor). ’n Uitskakeling kan op verskeie maniere behaal word, waaronder uitgeboul, wanneer ’n geboulde bal ’n paaltjie tref en die dwarsbalkies afval, wanneer die veldwerkspan ’n geslane bal vang voordat dit die grond raak, of om ’n paaltjie met ’n bal te tref voordat ’n kolwer sy kolfkampie voor die paaltjie bereik het om ’n lopie aan te teken. Sodra tien kolwers uitgeskakel is, eindig die kolfbeurt en die spanne verander van rolle. Krieketformate sluit in tradisionele toetswedstryde wat oor vyf dae gespeel word, internasionale eendagwedstryde (EDI) oor 50 boulbeurte oftewel een dag, tot Twintig20 (T20), met elke span wat vir 20 boulbeurte kolf (elke boulbeurt bestaan uit ses wettiglik geboulde balle wat die kolfspan die geleentheid bied om lopies aan te teken) en ’n wedstryd wat gewoonlik drie uur neem.

Tradisioneel speel krieketspelers in ’n volledige wit uitrusting, maar in kleiner formate dra hulle klub- of spankleure. Bykomend tot die gewone uitrusting dra sommige spelers beskermende uitrusting om moontlike beserings te verhoed deur die bal, ’n harde, soliede sferoïed, gemaak van saamgeperste leer met ’n effens verhewe toegewerkte naat uit ’n styf gewikkelde tou wat ’n kurkkern omsluit. Die wedstryd word deur twee skeidsregters beheer, ondersteun deur ’n derde skeidsregter en ’n wedstrydbeampte in internasionale wedstryde.

Die vroegste bekende verwysing na krieket dateer uit die middel-16de eeu in Suidoos-Engeland. Dit het met die uitbreiding van die Britse Ryk wêreldwyd versprei, met die eerste internasionale wedstryde wat in die tweede helfte van die 19de eeu gespeel is. Die sport se beheerliggaam is die Internasionale Krieketraad (IKR), wat in 1909 gestig is en nou meer as ’n 100 lede het, waarvan twaalf volle lede toetswedstryde mag speel. Die speelreëls, die krieketwette, word deur die Marylebone-krieketklub (MKK) in Londen behartig. Die sport is veral in Suid-Asië, Australasië, die Verenigde Koninkryk, Suider-Afrika en Wes-Indië gewild. Krieketwêreldbekertoernooie is van die gewildste sportkompetisies wêreldwyd en word in die EDI-vorm gespeel, maar ook T20I-wêreldbekertoernooie en Kampioenetrofeë geniet ’n groot ondersteuning. Hoewel krieket in die verlede veral deur mans beoefen is, het vrouekrieket in die 21ste eeu aansienlik gegroei.

...lees verder

In die nuus

Die Verenigde Arabiese Emirate, een van die wêreld se belangrikste ruolieuitvoerlande, verlaat die Organisasie van Petroleumuitvoerlande (OPUL).
Tydens die Londen-maraton word die Keniaan Sabastian Sawe die eerste mens wat 'n maraton in minder as twee uur voltooi.
Die Tisza-party onder Péter Magyar wen tydens die Hongaarse parlementsverkiesing 'n volstrekte meerderheid en beëindig 16 jaar se heerskappy deur Viktor Orbán se Fidesz-party.
Tydens die Demokratiese Alliansie se Federale Kongres is die Kaapstadse burgemeester Geordin Hill-Lewis tot nuwe leier verkies.
Die IUBN het die keiserpikkewyn se bewaringstatus op sy rooilys weens aardverwarming se uitwerkings na "kritiek bedreig" aangepas.

Het u geweet...

... dat mens artikels kan soek volgens die eerste letters van die artikelnaam? By die Voorvoegselindeks kan mens byvoorbeeld "ek" intik en alle artikelname wat met "ek" begin, opspoor.

... dat die Bastille, een van Parys se geskiedkundige bakens, nie meer bestaan nie? Dit is tussen 16 Julie 1789 en Oktober 1790 deur Pierre-François Palloy afgebreek.

... dat die Britse koningshuis hulle van twee keer verander het? Hulle het dit in 1917 van Sakse-Koburg-Gotha na Windsor verander, die naam van hulle kasteel. Tot in 1901 was hulle die Huis van Hannover.

... dat die eerste wêreldrekord deur 'n Suid-Afrikaner in 1883 deur die verspringer Izak Prinsloo op Kerkplein in Pretoria opgestel is? In dié tyd het die plein ook as 'n mark en sportveld gedien.

... dat die wêreld se oudste restaurant in Salzburg in Oostenryk is? Die Stiftskeller St. Peter was oorspronklik 'n klooster wat reeds in 803 n.C. begin het om reisigers van maaltye te voorsien.

Vandag in die geskiedenis

19 Mei: Herdenking van Atatürk, Jeug- en Sportdag in Turkye (1919); Geboortedag van Hồ Chí Minh in Viëtnam.

1536 – Anna Boleyn, die tweede vrou van Hendrik VIII van Engeland, word onthoof vir egbreuk.
1780 – 'n Onverklaarde duisternis oor die ooste van Kanada en die Nieu-Engeland-state begin teen 2 nm.
1848 – Meksikaans-Amerikaanse Oorlog: Verdrag van Guadalupe Hidalgo – Meksiko beëindig die oorlog en verkoop Texas, Kalifornië en die grootste deel van Arizona en Nieu-Meksiko aan die Verenigde State vir $15 miljoen.
1971 – Mars-ruimteprogram: Mars 2 word deur die Sowjetunie gelanseer.
1999 – Star Wars: The Phantom Menace word uitgereik in rolprentteaters in die Verenigde State en stel 'n nuwe rekord vir die openingsdag op met kaartjieverkope van $28,5 miljoen.