Krobia

Krobia
	miasto w gminie miejsko-wiejskiej
	; Ratusz Miejski w Krobi
	Herb
Państwo	Polska
Województwo	wielkopolskie
Powiat	gostyński
Gmina	Krobia
Prawa miejskie	1286
Burmistrz	Łukasz Kubiak
Powierzchnia	7,05 km²
Wysokość	117 m n.p.m.
Populacja (30.06.2016); • liczba ludności; • gęstość	; 4284; 607,7 os./km²
Strefa numeracyjna	(+48) 65
Kod pocztowy	63-840
Tablice rejestracyjne	PGS
	Położenie na mapie gminy Krobia Krobia
	Położenie na mapie Polski Krobia
	Położenie na mapie województwa wielkopolskiego Krobia
	Położenie na mapie powiatu gostyńskiego Krobia
	51°46′27″N 16°59′05″E/51,774167 16,984722
TERC (TERYT)	3004034
SIMC	0954538
	Urząd miejskiRynek 1; 63-840 Krobia
	Multimedia w Wikimedia Commons
	Hasło w Wikisłowniku
	Strona internetowa

Krobia (niem. Kröben) – miasto w woj. wielkopolskim, w powiecie gostyńskim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Krobia^[3]. W latach 1975–1998 miasto administracyjnie należało do woj. leszczyńskiego. Jest głównym miastem Biskupizny^[4]^[5]^[6]. Dawniej miastem władali biskupi poznańscy^[4]^[7]^[6].

Według danych z 30 czerwca 2016 miasto liczyło 4 284 mieszkańców^[1].

Położenie

Miasto leży na krawędzi Wysoczyzny Kaliskiej^[5]. Na zachód od Krobi znajduje się wieś Pudliszki, w której znajduje się jedna z najbardziej znanych w Polsce przetwórni warzyw i owoców^[4]^[6].

Historia

Krobia była wzmiankowana w 1232 jako wieś^[7] i była już wtedy własnością biskupów^[6]. W 1258 przypuszczalnie była grodem kasztelańskim^[5]. Prawa miejskie uzyskała prawdopodobnie w 1332^[5]. W XV w. w Krobi odnotowano przypadki sądzenia spraw przez sąd starosty (grodzki)^[8]. W czasie wojny trzynastoletniej Krobia wystawiła w 1458 roku 10 pieszych na odsiecz oblężonej polskiej załogi zamku w Malborku^[9]^[5]. W XVI wieku w mieście tworzył Piotr Rusiecki. Miasto biskupstwa poznańskiego, pod koniec XVI wieku leżało w powiecie kościańskim województwa poznańskiego^[10]. W 1602 obradował tu synod kontrreformacyjny^[4]^[6]. W 1757 większość miasta strawił pożar, ale zostało odbudowane^[7]. Po Rozbiorach Polski miasto przyłączono do Królestwa Prus. W 1793^[5] albo 1798^[4] Krobia została siedzibą powiatu i była nią aż do roku 1887^[4]^[7]. Miasto należało do dóbr biskupich do 1796^[4] albo 1798^[6]. W okresie Wiosny Ludów polskie oddziały opanowały miasto^[5]. Mieszkańcy wzięli udział w powstaniu wielkopolskim i walczyli w rejonie Leszna i Rawicza^[5]. Traktat wersalski przyznał Krobię Polsce^[6]. Po wybuchu II wojny światowej Niemcy rozstrzelali 15 wytypowanych mieszkańców^[5]. Wojna zakończyła się, gdy do miasta wkroczyły 23-25 stycznia 1945 oddziały I Frontu Ukraińskiego^[5].

Transport

Przez Krobię przebiega droga wojewódzka nr 434 Łubowo - Rawicz^[6]. stacja kolejowa Krobia obsługuje linię kolejową Leszno-Krobia-Krotoszyn-Ostrów Wielkopolski, a kiedyś także linię kolejową Miejska Górka-Krobia-Gostyń^[6].

Zabytki

kościół parafialny św. Mikołaja z lat 1757-1767^[11], we wnętrzu renesansowe monstrancje, barokowe i rokokowe kielichy, cenne obrazy i meble, portrety rodziny Pudliszkowskich, tablica nagrobna Baltazara Czackiego^[7]^[5].
kaplica św. Idziego z XII wieku, przebudowywana w XV i XIX wieku^[11], jeden z najstarszych obiektów sakralnych w Wielkopolsce, zbudowany w stylu romańskim, z barokową fasadą z XVII w.^[4].
szachulcowa kaplica Świętego Ducha z 1745^[11]
Ratusz z 1795 roku, przebudowany w XIX wieku^[11]. Na wschodniej ścianie pamiątkowa tablica upamiętniająca rozstrzelanie 15 obywateli Krobi i okolic podczas II wojny światowej - 21 października 1939 roku^[5].
ruiny zamku biskupiego z ok. XVI wieku^[11] (zamek został rozebrany w XIX wieku)^[4].

Ochronie podlega również średniowieczne założenie urbanistyczne i zespół budowlany miasta o zwartej, piętrowej zabudowie^[11]^[4].

Kaplica romańska pw. św. Idziego z XII wieku
Kościół św. Mikołaja w stylu barokowym
Wyspa Zamkowa
Dworzec kolejowy
Rynek miejski
Kościół św. Ducha

Turystyka

Przez Krobię przebiega zielony turystyczny szlak pieszy im. Adama Mickiewicza z Leszna do Smolic^[6].

Współpraca międzynarodowa

Schinnen (od 2001)^[12]
Révfülöp (od 2017)^[13]

Demografia

Ludzie związani z Krobią

Z tym tematem związana jest kategoria: Ludzie związani z Krobią.

Zobacz też

Przypisy

1 2 3 Krobia w liczbach [online], Polska w liczbach [dostęp 2016-01-12] , liczba ludności na podstawie danych GUS.
↑ Państwowy Rejestr Nazw Geograficznych – miejscowości – format XLSX, Dane z państwowego rejestru nazw geograficznych – PRNG, Główny Urząd Geodezji i Kartografii, 5 listopada 2023, identyfikator PRNG: 61995.
↑ Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 13 grudnia 2012 r. w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części. „Dziennik Ustaw”. Nr 29, poz. 200, s. 1001, 13 lutego 2013. Ministerstwo Administracji i Cyfryzacji. [dostęp 2021-06-23].
1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Jerzy Kwiatek: Polska – Urokliwy świat małych miasteczek. Wyd. 3. Warszawa: Sport i Turystyka MUZA SA, 2006, s. 437-438. ISBN 83-7319-993-4.
1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 Bogdan Zgodziński: Województwo leszczyńskie. Poznań: Krajowa Agencja Wydawnicza, 1981, s. 86.
1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 JanJ. Maj JanJ., MarekM. Aleksandrzak MarekM., Leszno: mapa topograficzna Polski. Wersja turystyczna, wyd. 2, Warszawa: Wojskowe Zakłady Kartograficzne, 2011, ISBN 83-7135-149-6 .
1 2 3 4 5 Krobia, [w:] Słownik geograficzny Królestwa Polskiego, t. IV: Kęs – Kutno, Warszawa 1883, s. 675 .
↑ M. Pawlikowski, Sądownictwo grodzkie w przedrozbiorowej Rzeczypospolitej, Strzałków 2012
↑ Kodex dyplomatyczny Wielkiej Polski; Codex diplomaticus Majoris Poloniae zawierający bulle papieżów, nadania książąt, przywileje miast, klasztorów i wsi, wraz z innemi podobnéj treści dyplomatami, tyczącemi się historyi téj prowincyi od roku 1136 do roku 1597; zebrany z materyałow przez Kaźmierza Raczyńskiego byłego Generała W. Polskiego i Marszałka nadwornego koronnego przysposobionych; wydany przez Edwarda Raczyńskiego, Poznań 1840, s. 181.
↑ Atlas historyczny Polski. Wielkopolska w drugiej połowie XVI wieku. Część II. Komentarz. Indeksy, Warszawa 2017, s. 245.
1 2 3 4 5 6 Wykaz zabytków nieruchomych wpisanych do rejestru zabytków na terenie województwa wielkopolskiego. Narodowy Instytut Dziedzictwa. s. 29. [dostęp 2021-06-23].
↑ Schinnen: Krobia - Schinnen Algemene informatie. [dostęp 2012-06-26]. [zarchiwizowane z tego adresu (10 maja 2015)].
↑ StudioS. Fabryka StudioS., Polak, Węgier dwa bratanki… [online], krobia.pl [dostęp 2020-05-03] (pol.).

Linki zewnętrzne

Strona Gminy Krobia
Unęcice (przyłączone do Krobi), [w:] Słownik geograficzny Królestwa Polskiego, t. XII: Szlurpkiszki – Warłynka, Warszawa 1892, s. 799 .
Audycja „Mój Poznań, moja Wielkopolska - Stolarze z Krobi” w serwisie YouTube, Ratajska Telewizja Kablowa

[populacja2016-1] 1 2 3 Krobia w liczbach [online], Polska w liczbach [dostęp 2016-01-12] , liczba ludności na podstawie danych GUS.

[prng-2] Państwowy Rejestr Nazw Geograficznych – miejscowości – format XLSX, Dane z państwowego rejestru nazw geograficznych – PRNG, Główny Urząd Geodezji i Kartografii, 5 listopada 2023, identyfikator PRNG: 61995.

[Dz.U.29/2013-3] Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 13 grudnia 2012 r. w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części. „Dziennik Ustaw”. Nr 29, poz. 200, s. 1001, 13 lutego 2013. Ministerstwo Administracji i Cyfryzacji. [dostęp 2021-06-23].

[Kwiatek2006s437-4] 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Jerzy Kwiatek: Polska – Urokliwy świat małych miasteczek. Wyd. 3. Warszawa: Sport i Turystyka MUZA SA, 2006, s. 437-438. ISBN 83-7319-993-4.

[Zgodziński1981s86-5] 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 Bogdan Zgodziński: Województwo leszczyńskie. Poznań: Krajowa Agencja Wydawnicza, 1981, s. 86.

[WZKLeszno2011-6] 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 JanJ. Maj JanJ., MarekM. Aleksandrzak MarekM., Leszno: mapa topograficzna Polski. Wersja turystyczna, wyd. 2, Warszawa: Wojskowe Zakłady Kartograficzne, 2011, ISBN 83-7135-149-6 .

[SgKP4-7] 1 2 3 4 5 Krobia, [w:] Słownik geograficzny Królestwa Polskiego, t. IV: Kęs – Kutno, Warszawa 1883, s. 675 .

[8] M. Pawlikowski, Sądownictwo grodzkie w przedrozbiorowej Rzeczypospolitej, Strzałków 2012

[9] Kodex dyplomatyczny Wielkiej Polski; Codex diplomaticus Majoris Poloniae zawierający bulle papieżów, nadania książąt, przywileje miast, klasztorów i wsi, wraz z innemi podobnéj treści dyplomatami, tyczącemi się historyi téj prowincyi od roku 1136 do roku 1597; zebrany z materyałow przez Kaźmierza Raczyńskiego byłego Generała W. Polskiego i Marszałka nadwornego koronnego przysposobionych; wydany przez Edwarda Raczyńskiego, Poznań 1840, s. 181.

[10] Atlas historyczny Polski. Wielkopolska w drugiej połowie XVI wieku. Część II. Komentarz. Indeksy, Warszawa 2017, s. 245.

[nidWLK-11] 1 2 3 4 5 6 Wykaz zabytków nieruchomych wpisanych do rejestru zabytków na terenie województwa wielkopolskiego. Narodowy Instytut Dziedzictwa. s. 29. [dostęp 2021-06-23].

[12] Schinnen: Krobia - Schinnen Algemene informatie. [dostęp 2012-06-26]. [zarchiwizowane z tego adresu (10 maja 2015)].

[13] StudioS. Fabryka StudioS., Polak, Węgier dwa bratanki… [online], krobia.pl [dostęp 2020-05-03] (pol.).

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[6]

[7]

[8]

[9]

[10]

[11]

[12]

[13]

Miasta na prawach powiatu	Kalisz Konin Leszno Poznań
Miasta powiatowe	Chodzież Czarnków Gniezno Gostyń Grodzisk Wielkopolski Jarocin Kępno Koło Kościan Krotoszyn Międzychód Nowy Tomyśl Oborniki Ostrów Wielkopolski Ostrzeszów Piła Pleszew Rawicz Słupca Szamotuły Śrem Środa Wielkopolska Turek Wągrowiec Wolsztyn Września Złotów
Miasta gminne	Bojanowo Borek Wielkopolski Budzyń Buk Chocz Czempiń Czerniejewo Dąbie Dobra Dobrzyca Dolsk Golina Gołańcz Grabów nad Prosną Jaraczewo Jastrowie Jutrosin Kaczory Kleczew Kłecko Kłodawa Kobylin Kostrzyn Koźmin Wielkopolski Koźminek Kórnik Krajenka Krobia Krzywiń Krzyż Wielkopolski Książ Wielkopolski Luboń Lwówek Łobżenica Margonin Miasteczko Krajeńskie Miejska Górka Mieścisko Miłosław Mikstat Mosina Murowana Goślina Nekla Nowe Skalmierzyce Obrzycko Odolanów Okonek Opalenica Opatówek Osieczna Ostroróg Pniewy Pobiedziska Pogorzela Poniec Przedecz Puszczykowo Pyzdry Rakoniewice Raszków Rogoźno Rychtal Rychwał Rydzyna Sieraków Skoki Sompolno Stawiszyn Stęszew Sulmierzyce Swarzędz Szamocin Ślesin Śmigiel Trzcianka Trzemeszno Tuliszków Ujście Wieleń Wielichowo Witkowo Wronki Wyrzysk Wysoka Zagórów Zaniemyśl Zbąszyń Zduny Żerków

Wsie	Bukownica Chumiętki Chwałkowo Ciołkowo Domachowo Gogolewo Grabianowo Karzec Kuczyna Kuczynka Niepart Posadowo Potarzyca Przyborowo Pudliszki Rogowo Stara Krobia Sułkowice Wymysłowo Ziemlin Żychlewo
Osady	Dębina Florynki Pijanowice Przyborowo Zygmuntowo
Części wsi	Goździkowo Włostowo

Miasta	Borek Wielkopolski Gostyń Krobia Pogorzela Poniec
Gminy miejsko-wiejskie	Borek Wielkopolski Gostyń Krobia Pogorzela Poniec
Gminy wiejskie	Pępowo Piaski

Przynależność wojewódzka	woj. poznańskie (II RP) (1919–39) woj. poznańskie (1945–75)
Miasta (1919–75)	Borek (Wielkopolski) (← od 1934) Gostyń Krobia Piaski (do 1934) Poniec
Gminy wiejskie zbiorowe (1934–54 i 1973–75)	Borek (Wielkopolski) Gostyń Krobia Pępowo Piaski Poniec
Gromady (1954–72)	Bodzewo (1954–68) Borek (1954–72) Brzezie (1954–68) Chwałkowo (1954–68) Gostyń (1962–72) Gostyń Stary (1954–61) Koszkowo (1954–61) Krobia (1954–72) Krobia Stara (1954–61) Kunowo (1954–61) Łęka Mała (1954–68) Pępowo (1954–72) Piaski (1954–72) Poniec (1954–72) Sarbinowo (1954–59) Skoraszewice (1954–59) Smolice (1954–57 →) Szelejewo (1954–68) Zimnowoda (1954–61)