Crans-Montana
46°18′N 7°28′E/46,300000 7,466667 | |||||
| |||||
| Państwo | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| Kanton | |||||
| Okręg | |||||
| BFS Nummer | |||||
| Powierzchnia |
59,66 km² | ||||
| Wysokość |
1495 m n.p.m. | ||||
| Populacja (31 grudnia 2022) |
| ||||
| • liczba ludności |
10 271[1] | ||||
| • gęstość |
172 os./km² | ||||
| Kod pocztowy |
3963, 3971, 3974, 3975 | ||||
| Tablice rejestracyjne |
VS | ||||
 | |||||
Położenie na mapie Szwajcarii  | |||||
| 46°18′N 7°28′E/46,300000 7,466667 | |||||
| Strona internetowa | |||||
Crans-Montana – miejscowość i gmina (commune) w południowej Szwajcarii, w kantonie Valais, w okręgu (district) Sierre. Ośrodek narciarski na południowych zboczach Alp Berneńskich. Powstała 1 stycznia 2017 w wyniku połączenia gmin Chermignon, Mollens, Montana i Randogne[2].
Leży na płaskowyżu powyżej Rodanu, na wysokości 1495 m n.p.m.[3] Nad Crans-Montaną wznoszą się m.in. szczyty: Mont Bonvin (2995 m), Sex Rouge (2893 m) i Bella Lui (2548 m)[4].
Jest jednym z miejsc w Szwajcarii najczęściej odwiedzanych przez narciarzy. Atutem tego regionu jest bogata infrastruktura narciarska, ponad 50 hoteli (40 tysięcy miejsc noclegowych), ponad 160 km tras i około 40 kolei linowych różnego rodzaju i wyciągów narciarskich. Większość tras narciarskich wytyczono na południowych stokach, co oznacza jazdę w słońcu. Na położonym powyżej miejscowości, na północ od Mont Bonvin, lodowcu Glacier de la Plaine Morte przez cały rok panują wyśmienite warunki dla narciarstwa biegowego i turystyki narciarskiej[5]. Lodowiec jest dostępny dzięki kolei linowej systemu funitel (Funitel Violettes – Plaine Morte), stanowiącej najwyższe ogniwo sieci kolei linowych wychodzących z Crans-Montana[6].
W 1924 roku zainstalowano tu pierwszy wyciąg saniowy dla narciarzy. Organizowano tu zawody Pucharu Świata w narciarstwie alpejskim. Tutaj także w 1987 roku odbyły się 29. Mistrzostwa Świata w narciarstwie alpejskim.
W nocy z 31 grudnia 2025 roku na 1 stycznia 2026 w wyniku tragicznego pożaru w barze Le Constellation zginęło 40 osób, a 121 osób zostało rannych, w tym dwie Polki[7][8][9][10].
Demografia
[edytuj | edytuj kod]W Crans-Montana mieszka 10 271 osób[1]. W 2022 roku 35,7% populacji gminy stanowiły osoby urodzone poza Szwajcarią[1].
Transport
[edytuj | edytuj kod]Galeria
[edytuj | edytuj kod]
Zobacz też
[edytuj | edytuj kod]Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- 1 2 3 Bundesamt für Statistik, Ständige Wohnbevölkerung nach Staatsangehörigkeitskategorie, Geschlecht und Gemeinde, definitive Jahresergebnisse, 2020 - 2020 | Tabelle [online], Bundesamt für Statistik, 1 września 2021 [dostęp 2022-05-16] (niem.).
- ↑ Utworzenie gminy
- ↑ Wielka Encyklopedia Gór i Alpinizmu, tom 3, Góry Europy, Wydawnictwo STAPIS, Katowice, 2007, ISBN 978-83-60429-04-4.
- ↑ Switzerland Svizzera, Hallwag, Bern, Edition 1993, ISBN 3-444-00454-0
- ↑ Plaine-Morte – plateau glaciaire [online] [dostęp 2024-11-06].
- ↑ Mapa turystyczna [online] [dostęp 2024-11-06].
- ↑ Nicole Makarewicz, Dwie Polki ranne. Nowe informacje o tragedii w Szwajcarii [online], rmf24.pl (pol.).
- ↑ Wstrząsające relacje świadków pożaru w Crans-Montana. Zwracają uwagę na schody [online], wiadomosci.onet.pl, 2 stycznia 2026 [dostęp 2026-01-02].
- ↑ Tragedia w szwajcarskim kurorcie. Dziesiątki zabitych w eksplozji, są nowe informacje ws. ofiar [online], Interia, 2 stycznia 2026 [dostęp 2026-01-02] (pol.).
- ↑ Krzysztof Ryncarz, Nowe informacje po tragedii w Szwajcarii. Zidentyfikowano ofiary pożaru [online], interia.pl, 4 stycznia 2026 [dostęp 2026-01-05] (pol.).
Linki zewnętrzne
[edytuj | edytuj kod]- oficjalna strona (fr. • niem. • wł. • ang. • ros.)
