Nyasalend
| Nyasalend inglizcha: Nyasaland Protektorat | |||||||||
| |||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| |||||||||
| Madhiya God Save the King (1907–1952) God Save the Queen (1952–1964) | |||||||||
| Poytaxti | Zomba | ||||||||
| Til(lar)i | Cheva, yao, tumbuka va lomve | ||||||||
| Pul birligi | Shimoliy Rodeziya funti MAF funti | ||||||||
| Maydoni | 102,564 km² | ||||||||
| Aholisi | 1,200,000 (1924) | ||||||||
| Boshqaruv shakli | Konstitutsiyaviy monarxiya | ||||||||
| Monarx | |||||||||
| - 1907—1901 (birinchi) | Eduard VII | ||||||||
| - 1952—1964 (oxirgi) | Yelizaveta II | ||||||||
| Gubernator | |||||||||
| - 1907—1908 (birinchi) | Uilyam Genri | ||||||||
| - 1961—1964 (oxirgi) | Glin Smolvud | ||||||||
| Tarix | |||||||||
| - 1907-yil 6-iyul | Tashkil topgan | ||||||||
| - 1953-yil 1-avgust | Federatsiyaga qoʻshilishi | ||||||||
| - 1963-yil 31-dekabr | Federatsiyadan chiqishi | ||||||||
| - 1964-yil 6-iyul | Mustaqillik | ||||||||
Nyasalend (inglizcha: Nyasaland) — Afrikaning janubi-sharqidagi Britaniya protektorati. Protektorat nominal ravishda 1907-yilda, 1889-yilda tashkil etilgan Britaniyaning Markaziy Afrikadagi protektorati Nyasalend nomini olgan paytda tashkil etilgan. 1953-yilda protektorat Rodeziya va Nyasalend Federatsiyasi tarkibiga kirdi, biroq 1963-yilga kelib federatsiya tugatildi.
1963-yil 9-mayda protektorat o‘zini o‘zi boshqarish huquqini oldi. 1963-yil 31-dekabrda protektoratning nomi “Malavi” deb o‘zgartirildi.
1964-yil 6-iyulda protektorat mustaqillikka erishib, Malavi davlati bo‘ldi.
Protektorat nomi Nyasa ko‘li nomidan olingan.
Boshqaruvi
[tahrir | manbasini tahrirlash]1907-yildan boshlab protektoratni boshqarish uchun britan monarxini vakillik qiluvchi Nyasalend gubernatori (inglizcha: Governor of Nyasaland) tayinlanar edi. U Qirol tomonidan tayinlanar va davlat rahbari sifatida faoliyat yuritar, Britaniya hukumatidan ko‘rsatmalar olardi.
1963-yil 9-mayda protektoratga o‘zini o‘zi boshqarish huquqi berilgach, Nyasalend protektoratida birinchi va yagona hukumat tuzildi. Bu hukumat 1961-yilgi Milliy majlis saylovlari natijasida shakllangan bo‘lib, unda Malavi Kongress partiyasi g‘olib chiqqan va uning yetakchisi Nyasalendning bosh vaziri bo‘lgan edi.
Havolalar
[tahrir | manbasini tahrirlash]- worldstatesmen.org saytida Nyasalend rahbarlari ro‘yxati
- 1911 Encyclopedia — Nyasaland Protectorate
- The British Empire — Nyasaland Wayback Machinedagi asl nusxadan arxivlangan arxiv nusxasi. (21-mart 2017-yil)
