Canejan (Val d'Aran)
| Canejan | |
|---|---|
Municipi d'Aran, .svg){kind=small} Occitània | |
 | |
 Canejan, Val d'Aran. | |
| Administracion | |
| Estat |  Espanha |
| Comunautat |  Catalonha |
| Província |  Lhèida |
| Comarca |  Val d'Aran |
| Terçon | Quate Lòcs |
| Alcalde | Joan Carles Lastera i Alcalde (UA)[1] (2023-2027) |
| Geografia | |
 |  |
| País |  Gasconha |
| Superfícia | 48,31 km² |
| Altitud • Maximala • Minimala | 906 m m m |
| Demografia | |
| Populacion | 95 ab. (2025) |
| Densitat | 3,37 ab./km² |
| Autres informacions | |
| Còdi postau | 25548 |
| 25063 | |
Canejan ei un municipi dera Val d'Aran, en eth terçon de Quate Lòcs.
Geografia
[modificar | modificar lo còdi]Municipi dera Val d'Aran, plaçat ena val de Toran, dempús der arribatge dreit dera Garona enquias nautors der estanh e des rasi de Liat.
Era part septentrionau deth tèrme, damb es elevacions des tucs de se Pans, d'era Pica e de Crabera, ei termierèra damb Comenge. Es terrens non conreats son aucupadi per prats e bòsqui. Ath delà des prats, que i son preponderants, òm i cotiva forment, segal, uerdi, milhòc, truhes, legums e bèri arbes frutèrs. Era ramaderia n'ei era principau hònt de riquesa (bestial bovin).
I a jadiments de blenda e de zinc, e tanben de hèr e plomb, coma era Harga de Güerri. I a dues centraus electriques. Era de Pònt deth Rei profite es aigües der arriu de Toran e dera Garona ath limit damb França. Era de Toran profite es der arriu omonim.
Era vila ei plaçada, elevada e escartada, sus era confluéncia der arriu de Toran e era Garona. Era glèisa parroquiau de Sant Joan d'Agost ei òbra dera s XIX. S'i conserven cases d'interès, coma era de Saurat (tor quarrada dera s XVI) e era de Benosa, damb ua capèla romanica.
Eth folclòre ei encara, plan que diminuent, d'ua grana riquessa e varietat. Laguens eth tèrme i a es vilatges de Bordius, Campespin, era Cassenhau, eth Pradet, Porcingles, Sestrèr, era Mòla e Pujolà-ne-lèg, e eth pòble e santuari de Sant Joan de Toran.
Vilatges e masatges
[modificar | modificar lo còdi]Es vilatges son :
| Entitat de populacion | Abitants (2023) |
| Canejan | 69 |
| Moron e Era Mòla | 15 |
| Eth Pradet | 4 |
| Bordius | 3 |
| Sant Joan de Toran | 3 |
| Pontaut | 2 |
| Porcingles | 0 |
| Campespin | 0 |
| Era Cassenhau | 0 |
| Font: Idescat | |
Toponimia
[modificar | modificar lo còdi]Era prononciacion ei [kane'ʒaŋ]. I a ua fòrma anciana Caneià (escriba catalan ?) en 1282. Ua -n- gascona intervocalica supausa un etime en -nd- o -nn-. Donc deu estar dera familha de Candidus o Candidius, frequenta en Catalonha e qui a miat a noms catalans de persona. Mèi qu'un nom Candidus en -anum, sufixe rar en es Pirenèus, eth nom d'aqueth vilatge de formacion probablament tardiva ven meilèu d'un nom d'òme Candidianus [2].
Porcingles
[modificar | modificar lo còdi]Era prononciacion ei [pur'siŋgla] a Sent Joan de Toran damb valor d'apellatiu, e entath masatge, [pur'siŋgles]. Designa eth parc deths pòrcs. Ei un mot deths Pirenèus gascons, qui correspon ath catalan porcígola. La fòrma aranesa e comengesa deriva dera dissimilacion de *porcigla, fòrma de compromés entre porcile e porcicula (> porcígola) [3].
(Sent Joan de) Toran
[modificar | modificar lo còdi]A comparar damb Torà. (1) Sembla pas un nom de persona en -anum, pr'amor qu'era màger part son en -ianum e s'eth nom de persona èra Torius o Thorius, eth resultat seriá *Toirà. (2) Poiriá estar un idronime. A Torà (Segarra) s'ajustan es quate rius qui fòrman Riubragós, afluent de Segre, Torà (de Tost) es tanben un autre afluent de Segre e eth riu aranés Toran (prononciacion [tu'raŋ]) ei eth mèi abondós deths afluents de Garona abans de sortir dera vath. Eth flume Tarn ven deth nom celtic deth tron, Taranis, Taranous. Mès, en eth panteon de Gàllia, figura Toranis, qui pòt estar er etime deth Toran aranés e deths dus Torà catalans. (3) I a ua auta direccion. Ara cima de Pallars-Ribagorça, Torà ei ua auta montanha desèrta e sauvatge. Benlèu se pòt conciliar er ipotèsi (2) e (3) en imaginant qu'eths torrents qui devaran deras autas montanhas estón tanben consacrats ath diu deth Tron ? [4].
Politica
[modificar | modificar lo còdi]Eleccions de 2015:
UA:5
| Partit | Vòtes | Percentatge | Còssos |
|---|---|---|---|
| Convergéncia Democratica Aranesa | 17 | 23,61% | 0 |
| Partit Popular | 6 | 8,33 % | 0 |
| Unitat d'Aran | 54 | 75 % | 5 |
Eleccions de 2011:
| Partit | Vòtes | Percentatge | Regidors |
|---|---|---|---|
| Convergéncia Democratica Aranesa | 31 | 34,83% | 0 |
| Unitat d'Aran | 56 | 62,92 % | 5 |
Demografia
[modificar | modificar lo còdi]Era poblacion ei de 95 abitants (2025).
| 1900 | 1930 | 1950 | 1970 | 1981 | 1986 | 2004 | 2025 |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 637 | 480 | 310 | 171 | 137 | 122 | 108 | 95 |
Eraldica
[modificar | modificar lo còdi]Blasonament: De sinòple, ua glèisa, d’argent, dubèrta, de sable. Timbrat damb corona dubèrta deth sègle XIV des reis d’Aragon.[5]
Ligams extèrnes
[modificar | modificar lo còdi]Referéncies
[modificar | modificar lo còdi]- ↑ Lista des alcades suth site Municat
- ↑ Joan Coromines, etc, Onomasticon Cataloniæ, vol. VI p. 261-262, https://oncat.iec.cat/visor-oncat/?volum=III&pagina=235&columna=a&linia=1&terme=CANEJAN
- ↑ Joan Coromines, etc, Onomasticon Cataloniæ, vol. VI, p. 262, https://oncat.iec.cat/visor-oncat/?volum=VI&pagina=262&columna=a&linia=4&terme=Porcingles
- ↑ Joan Coromines, etc, Onomasticon Cataloniæ, vol. VII, p. 295-296, https://oncat.iec.cat/visor-oncat/?volum=VII&pagina=295&columna=a&linia=54&terme=TORÀ
- ↑ Angel Claveria Aner, "Es escuts deth Terçon de Quate Lòcs", Miscellanèa en aumenatge a Melquíades Calzado de Castro “Damb eth còr Aranés”. Vielha: Institut d’Estudis Aranesi, 2010
