Santa Fe
| Santa Fe | |||
| by | |||
|
|||
| Land | |||
|---|---|---|---|
| Stat | New Mexico | ||
| Fylke | Santa Fe County | ||
| Areal | 135,579134 km² | ||
| Folketal | 87 505 (1. april 2020)[1] | ||
![]() Santa Fe 35°40′00″N 105°58′00″W / 35.666666666667°N 105.96666666667°W | |||
| Wikimedia Commons: Santa Fe, New Mexico | |||
Santa Fe er delstatshovudstad og den fjerde største byen i den amerikanske delstaten New Mexico. Han er også administrasjonsby i Santa Fe County. Byen hadde 87 505 innbyggjarar ved folketeljinga 2020, medan storbyområdet hadde kring 158 000 innbyggjarar.[2]
Santa Fe ligg ved foten av åsane til Sangre de Cristo-fjella, omtrent 2 132 meter over havet. Dermed er han den høgaste liggande delstatshovudstaden i USA.[3] Byen har eit areal på 96,9 km². 96,7 km² av dette er land og 0,2 km² vatn. Mykje av vatnet består av elva Santa Fe og arroyoane hennar.
Byen blei grunnlagd av spanjolane i 1610 og blei hovudstaden i New Mexico i 1912. Det fulle namnet til byen då han blei grunnlagd var La Villa Real de la Santa Fé de San Francisco de Asís (spansk for ‘Den kongelege byen av St. Frans av Assisi si heilage tru’).[4][5]
Kulturelle høgdepunkt i Santa Fe er mellom anna Santa Fe Plaza, Santa Fe Historic District, Palace of the Governors og festivalen Fiesta de Santa Fe. Han har mange kunstinstitusjonar, som Georgia O'Keeffe Museum, Chuck Jones Gallery og kunstkollektivet Meow Wolf. Byen er kjend for adobe-inspirert Pueblo Revival- og Territorial Revival-arkitektur. Mykje av denne er verna.[6]
Klima
[endre | endre wikiteksten]Gjennomsnittstemperaturen i Santa Fe varierer frå −10 °C til 4 °C om vinteren og mellom 13 °C og 30 °C om sommaren. Santa Fe får gjennomsnittleg 25-50 mm regn per månad om sommaren og omtrent 12 cm snø per månad om vinteren.
Galleri
[endre | endre wikiteksten]- San Miguel Mission, som er blitt kalla den eldste kyrkja i USA.
- Bataan Building frå 1900 tente som capitol for New Mexico etter at området blei amerikansk delstat i 1912.
- New Mexico State Capitol, bygd i Territorial Revival-stil.
- New Mexico Museum of Art
Kjelder
[endre | endre wikiteksten]- ↑ https://data.census.gov/cedsci/table?t=Populations%20and%20People&g=0100000US,%241600000&y=2020; vitjingsdato: 1. januar 2022.
- ↑ «Metropolitan and Micropolitan Statistical Areas Population Totals: 2020-2024». United States Census Bureau, Population Division. 13. mars 2025. Henta 13. mars 2025.
- ↑ McMullen, Matt (December 6, 2004). «What state's capital city is at the highest elevation?». CNET.
- ↑ «Santa Fe (New Mexico, United States)». Encyclopædia Britannica. Arkivert frå originalen 12. mai 2011. Henta 31. mai 2011.
- ↑ «The Story Behind 54 American Cities Named After Catholic Saints». 7. juli 2016. Arkivert frå originalen 11. februar 2018. Henta 11. februar 2018.
- ↑ Gleye, Paul (1994). «Santa Fe Without Adobe: Lessons for the Identity of Place». Journal of Architectural and Planning Research (Locke Science Publishing Company, Inc.) 11 (3): 181–196. ISSN 0738-0895. JSTOR 43029123.
- Denne artikkelen bygger på «Santa Fe» frå Wikipedia på bokmål, den 27. april 2026.

