Black Sea
| Part of | North Atlantic Ocean, Mediterranean Sea Area  |
|---|---|
| Outflows | Bosporus Strait |
| Drainage basin | Black Sea Basin |
| Named after | black |
| Coordinate location | 43°24′36″N 34°15′36″E |
| Shares border with | Autonomous Republic of Crimea, Bulgaria |
| Connects with | Sea of Marmara |
Shi kuluwu Black Sea də shima kuluwu gana kate Europe-a Asia-a ye, gədi Balkans ye-a, anəm gədi Europe ye-a, fəte Caucasus ye-a, yala Anatolia ye-a. Kənginganzə'a də Bulgaria'a, Georgia'a, Romania'a, Russia'a, Turkey'a, Ukraine'a. Kəmoduwuwa sələmdə kəmoduwuwa kura kura sha suwudin, musammanno Danube-a, Dnieper-a Dniester-a. Adəye səkə, lardəwa arakkə ci kəmaduwube mbeji yayi, nasha njiye lardəwa 24 Europebe mbeji.[1]
Kǝmaduwu Sǝlǝmdǝ, Kǝmaduwu Azovbe so ba, nǝmkuranzǝ kilomita 436,400 (168,500 sq mi) zamzǝna, [2] kuru nǝmcintǝnzǝ 2,212 m (7,257 ft), [3] kuru nǝmkuranzǝ 547,000 km3 (131,000 cu mi). Coasts nzǝ nguwuso duwaro samin. Citəwa anyi sandima kau Ponticbe anəmlan, peninsulawa anəmfəteye wujinmadə, kau Caucasusbe gədilan, kuru kau Crimeanbe dawu yalabedən. Fətəlan, ci kəmaduwubedə ngəwusoro njiye cidiya cidiya kauyedən alamanna Strandzha yeyi; Cape Emine, shima fulutə gədi kau Balkanbe; kuru Dobruja Plateau də yala lan zauro cintəzəna. Gədi-fəte shiro kuruwuwo badə alamanna kilomita 1,175 (mi 730) yeyi.[5] Bərni'a faida'a ci kəmaduwuyedə sandima (letə agogoye Bosporus lan) bəlawa sənana yalabe Istanbul-a, Burgas-a, Varna-a, Constantsa-a, Odesa-a, Yevpatoria-a, Sevastopol-a, Yalta-a, Kerch-a, Novorossiysk-a, Sochi-a, Poti-a, Batumi-a, Rize-a, Trabzon-a, Zongulda-a.
Kǝmaduwu Black Sea ye dǝ njinzǝ kalkal, kuru nji do saa woson 300 km3 (72 cu mi) saa woson Bosporus-a Dardanelles-a men kuluwu Aegean ye dǝro suluyin.[7] Nji do Bosporus-a Dardanelles-a lan lejin də (sammason Turkish Straits lan notəna) suro Black Sea yen suluyin, njidə nasha indison loktu fallan lejin: Denser, nji manda'a Aegean yedə Black Sea ro lejin cidiya Black Sea yen lejin. Adəye nji cidiyaye faida'a kuru abadan'a suwudin shidoni njiye suluwinba au tuskatinba kuru adə nankaro anoxic. Shi awo shiro anoxic layer gultində shima awoa mara njiye kureye suro kuluwu Black Seaben təbandənadəga nzəliwowo, shidəwo darerammo kuluwu Atlanticbero suluwinma, Turkish Straits-a Aegean Sea-a men Mediterranean Sea-a men, kuru shilan Atlanticro lejin Strait of Gibraltar men. Bosporus strait də sha kuluwu Marmara ye dəga kəlzəna shi done kuluwu Aegean ye dəga kəlzəna strait Dardanelles ye men. Yaladən, kuluwu sələmdə kuluwu Azovbe'a Kerch Strait lan kəllata.
Shi nəmngəwu njibedə taidazə gadezəna loktu geologicalben. Dalil nəmgade-gade njibe suro basinbedə nankaro, shelf dərizə kəlzənadə-a kuru aprons shiro kəllatadə-adə loktu laan cidi harzəna. Nasha njiye zauro faida’a lan, kəltəram nji’a dərizə kəljin. Diwalwa kəltəram anyiye zauro faida'adə, Turkish Straits, shi Black Sea də kəmaduwu dunyabe'a kəllata. Loktu geologyben loktu kəltəram hydrologicalbe adə badən, shi Black Seadə endorheic basin, shi kəlanzəlaro cidajin nizam kəmaduwu dunyabedən (samunnam kəmaduwu Caspianbe kuro). Kǝrma dǝro, nji Black Sea ye dǝ zauro ngǝwu; daji, njidə Mediterranean'a faltin. Shi Black Sea cidiya kəmaduwubedə shima nji mandabewo kuru shidə suro Bosporus Straitben sədin kuru cidiya kəmaduwu Black Seaben, shidəwo buro salakkin jilinzə təbandənamadə.[6]
