close
Edukira joan

Barne produktu gordin

Aldatu loturak
Artikulu hau "Kalitatezko 2.000 artikulu 12-16 urteko ikasleentzat" proiektuaren parte da
Bideo honek Ikusgela proiektuko bideo bat barneratzen du
Wikipedia, Entziklopedia askea
(«BPG» orritik birbideratua)

BERJAYA
BPGd nominala biztanleko (Banku mundialaren datuak, USD, 2014).
Bideo hau Ikusgela proiektuaren parte da.
Bideo hau Ikusgela proiektuaren parte da. Bideoak dituzten artikulu guztiak ikus ditzakezu hemen klik eginez gero.
BPGd ulertzeko bideoa.

Barne produktu gordina (BPGd) herrialde baten jarduera ekonomikoa neurtzeko zuzeneko informazioa ematen duen magnitudea da.[1] Herrialde bateko zenbait ekoizpen-faktorek denboraldi jakin batean berenganatutako sarreren batuketa eginez lortzen da, eta euroetan edo estatubatuar dolarrak bezalako diru-unitateetan adierazten da.

Adierazle horrek, ordea, ez du biztanleriaren aberastasuna islatzen; izan ere, herrialde batek ekoizpen eta diru-sarrera handiak izan litzake, baina baita oso biztanle kopuru handia ere. Hori dela-eta, per capita BPGd-a erabiltzen da; datu hori kalkulatzeko, BPGda herrialdearen biztanle kopuruaz zatitu behar da.

Aipagarria da Txinako Herri Errepublika bezalako herrialde zabal eta oso jendetsu baten eta Luxenburgoren moduko txiki baten BPGdak alderatzea. Txinarena (bilioi bat eta erdi dolar inguru 2005ean) Luxenburgorena (26.500 milioi dolar) baino askoz handiagoa zen; baina luxenburgotarrek 51.143 dolarreko per capita BPGda zuten eta txinatarrak baino askoz aberatsagoak dira; izan ere, txinatarren per capita BPGda 1.100 dolarrekoa zen.

Halaber, ez da ahaztu behar per capita eginez, batez bestekoa agertzen dela eta herrialde baten barruan, pertsonen arteko aberastasun mailaren artean izugarrizko aldea egoten dela maiz.

BPGd osoa

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

BPGda herrialde baten ondasun eta zerbitzuen batura da:


non

C = herrialdeko kontsumoa
I = inbertsioa
X = esportazioen bolumena
M = inportazioen bolumena

Euskal Autonomia Erkidegoko BPGda

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

Azken hogeita bost urteotan, aldaketa handiak gertatu dira Euskadin, industrian oinarritutako ekonomiatik zerbitzatuetarikora pasatuz: 1975ean, 2.075.000 biztanle zeudenean, barne produktu gordina 3 bilioi pezetakoa zen (18.030 milioi euro), batez ere industriak sortua, biztanleria aktiboaren % 50 baino gehiagori ematen baitzion lana sektore horrek.

Hogeita bost urte geroago, eta antzeko biztanle-kopurua badugu ere, BPGda bikoiztu egin da ia, eta 5,8 bilioi pezetara iritsi zen (34.859 milioi euro), batez ere zerbitzuen sektoreak izan duen gorakadaren ondorioz, izan ere biztanleria aktiboaren % 60 enplegatzen baitu.

2022an

Hego Euskal Herriko BPGda 2015ean

[aldatu | aldatu iturburu kodea]

2015. urteko datuei begiratuta, balio absolutuetan honako hau daukagu:

  • EAE = 65.923.550.000 €
  • Nafarroa = 18.245.610.000 €
  • Guztira = 84.169.160.000 €

Dolarretan (artikulua editatzean finkatutako bihurketa tasa 2016/11/17): 90.407.261.010 USD

Herrialdeen BPGden zerrenda

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
PostuaHerrialdeaBPGd (nominala), 2005
US$ milioi		BPGd (nominala), 2006
US$ milioi
—BERJAYA Mundua44.168.15749.563.533
—BERJAYA Europar Batasuna13.426.87316.141.940
1BERJAYA AEB12.455.83013.262.070
2BERJAYA Japonia4.567.4404.463.590
3BERJAYA Alemania2.791.7402.890.090
4BERJAYA Txinako Herri Errepublika2.234.1302.554.200
5BERJAYA Erresuma Batua2.229.4702.357.580
6BERJAYA Frantzia2.126.7202.227.330
7BERJAYA Italia1.765.5401.841.040
8BERJAYA Kanada1.132.4401.273.140
9BERJAYA Espainia1.126.5701.216.740
10BERJAYA Brasil795.666966.827
11BERJAYA Hego Korea787.567877.190
12BERJAYA India771.951854.482
13BERJAYA Mexiko768.437811.282
14BERJAYA Errusia763.287975.338
15BERJAYA Australia708.519743.723
16BERJAYA Herbehereak629.911662.807
17BERJAYA Belgika371.695387.022
18BERJAYA Suitza367.571382.438
19BERJAYA Turkia362.461378.425
20BERJAYA Suedia358.810380.752
21BERJAYA Taiwan346.178355.465
22BERJAYA Saudi Arabia309.945363.708
23BERJAYA Austria305.338320.243
24BERJAYA Polonia303.229330.133
25BERJAYA Norvegia295.672332.351
26BERJAYA Indonesia281.264351.034
27BERJAYA Danimarka259.643275.757
28BERJAYA Hegoafrika239.419256.454
29BERJAYA Grezia225.591243.333
30BERJAYA Irlanda200.770219.313
31BERJAYA Finlandia196.053205.932
32BERJAYA Iran192.349244.985
33BERJAYA Portugal183.619191.232
34BERJAYA Argentina181.549219.652
35BERJAYA Hong Kong (Txina)177.703188.665
36BERJAYA Thailandia173.130194.566
37BERJAYA Venezuela132.848164.416
38BERJAYA Malaysia130.835147.015
39BERJAYA Israel129.841137.038
40BERJAYA Arabiar Emirerri Batuak129.642176.842
41BERJAYA Txekiar Errepublika124.310139.814
42BERJAYA Kolonbia122.269129.384
43BERJAYA Singapur116.775133.525
44BERJAYA Txile115.314140.389
45BERJAYA Pakistan110.970128.996
46BERJAYA Hungaria109.195103.785
47BERJAYA Zeelanda Berria108.520101.820
48BERJAYA Aljeria102.026124.110
49BERJAYA Nigeria99.147121.117
50BERJAYA Errumania98.566113.226
51BERJAYA Filipinak98.371116.917
52BERJAYA Egipto89.477103.289
53BERJAYA Ukraina82.87695.073
54BERJAYA Peru79.39489.316
55BERJAYA Kuwait74.59892.807
56BERJAYA Bangladesh60.80662.996
57BERJAYA Kazakhstan56.08871.129
58BERJAYA Maroko51.62156.943
59BERJAYA Vietnam51.38855.255
60BERJAYA Eslovakia47.45953.076
61BERJAYA Libia38.73848.981
62BERJAYA Kroazia38.51042.535
63BERJAYA Luxenburgo36.53139.214
64BERJAYA Ekuador36.48941.292
65BERJAYA Qatar34.34144.886
66BERJAYA Eslovenia34.03034.583
67BERJAYA Angola32.81047.343
68BERJAYA Oman30.73438.451
69BERJAYA Bielorrusia29.56634.204
70BERJAYA Dominikar Errepublika29.08928.474
71BERJAYA Tunisia28.67430.020
72BERJAYA Sudan27.54237.571
73BERJAYA Guatemala27.36629.665
74BERJAYA Siria27.29729.384
75BERJAYA Bulgaria26.71928.237
76BERJAYA Lituania25.50428.735
77BERJAYA Serbia eta Montenegro24.05827.544
78BERJAYA Sri Lanka23.53426.179
79BERJAYA Libano22.05322.318
80BERJAYA Kosta Rika19.98521.455
81BERJAYA Kenya18.73023.634
82BERJAYA Turkmenistan17.11420.147
83BERJAYA Kamerun16.99118.452
84BERJAYA El Salvador16.97418.218
85BERJAYA Uruguai16.87818.591
86BERJAYA Zipre16.69517.573
87BERJAYA Boli Kosta16.37317.300
88BERJAYA Trinidad eta Tobago16.25219.935
89BERJAYA Letonia15.82619.160
90BERJAYA Islandia15.82316.086
91BERJAYA Panama15.46716.877
92BERJAYA Yemen15.19317.519
93BERJAYA Bahrain13.51516.027
94BERJAYA Estonia13.10815.104
95BERJAYA Jordania12.71214.329
96BERJAYA Tanzania12.60712.956
97BERJAYA Azerbaijan12.56121.217
98BERJAYA Myanmar12.15113.002
99BERJAYA Uzbekistan11.65214.210
100BERJAYA Etiopia11.17413.264
101BERJAYA Ghana10.69411.292
102BERJAYA Botswana10.19610.838
103BERJAYA Jamaika9.73110.636
104BERJAYA Brunei9.53111.482
105BERJAYA Bolivia9.35810.355
106BERJAYA Bosnia-Herzegovina9.34310.146
107BERJAYA Uganda8.7299.403
108BERJAYA Gabon8.7249.464
109BERJAYA Senegal8.6099.242
110BERJAYA Albania8.3799.055
111Honduras8.2949.016
112BERJAYA Nepal7.5157.994
113BERJAYA Paraguai7.4688.633
114BERJAYA Afganistan7.3098.869
115BERJAYA Zambia7.26912.101
116BERJAYA Kongoko Errepublika Demokratikoa7.0948.410
117BERJAYA Ekuatore Ginea7.0629.153
118BERJAYA Mozambike6.4916.768
119BERJAYA Georgia6.3957.493
120BERJAYA Maurizio6.2316.362
121BERJAYA Kanbodia6.2196.803
122BERJAYA Namibia6.1216.469
123BERJAYA Kongoko Errepublika5.9807.370
124BERJAYA Txad5.9076.809
125BERJAYA Bahamak5.8706.207
126BERJAYA Mazedonia5.7225.870
127BERJAYA Burkina Faso5.6356.189
128BERJAYA Malta5.4545.592
129BERJAYA Mali5.3906.007
130BERJAYA Madagaskar5.0335.410
131BERJAYA Nikaragua4.9105.369
132BERJAYA Zimbawe4.4918.207
133BERJAYA Benin4.4064.493
134BERJAYA Haiti3.9834.283
135BERJAYA Papua Ginea Berria3.9314.052
136BERJAYA Armenia3.7824.188
137BERJAYA Niger3.4393.415
138BERJAYA Ginea3.2933.315
139BERJAYA Holandarren Antillak (Herbehereak)3.2043.356
140BERJAYA Barbados3.0583.442
141BERJAYA Moldabia2.9173.142
142BERJAYA Laos2.8753.454
143BERJAYA Fiji2.8613.029
144BERJAYA Swazilandia2.5462.615
145BERJAYA Kirgizistan2.4412.646
146BERJAYA Tajikistan2.3112.626
147BERJAYA Rwanda2.1372.357
148BERJAYA Togo2.1072.289
149BERJAYA Malawi2.0762.158
150BERJAYA Mongolia1.8812.426
151BERJAYA Mauritania1.8712.790
152BERJAYA Lesotho1.4671.573
153BERJAYA Afrika Erdiko Errepublika1.3771.474
154BERJAYA Surinam1.3451.545
155BERJAYA Sierra Leona1.2131.348
156BERJAYA Belize1.1111.217
157BERJAYA Cabo Verde9831.054
158BERJAYA Eritrea9701.018
159BERJAYA Antigua eta Barbuda873978
160BERJAYA Bhutan8641.021
161BERJAYA Santa Luzia818940
162BERJAYA Burundi799955
163BERJAYA Maldivak787951
164BERJAYA Guyana786831
165BERJAYA Djibuti709761
166BERJAYA Seychelleak695682
167BERJAYA Liberia530664
168BERJAYA Granada490537
169BERJAYA Gambia461506
170BERJAYA Saint Kitts eta Nevis453489
171BERJAYA Saint Vincent eta Grenadinak421438
172BERJAYA Komoreak369386
173BERJAYA Samoa336360
174BERJAYA Vanuatu332349
175BERJAYA Ekialdeko Timor331334
176BERJAYA Ginea-Bissau302313
177BERJAYA Salomon Uharteak294322
178BERJAYA Dominika283295
179BERJAYA Tonga215224
180BERJAYA Sao Tome eta Principe7073
181BERJAYA Kiribati6364
  • Nazioarteko Diru-Erakundea', World Economic Outlook Database, 2006ko irailean[2]

BPGd. Kritikak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
« Barne Produktu Gordina (BPGd) asmatu zen hazkunde ekonomikoaz hitz egiteko. Amerikako Estatu Batuetako Depresio Handiaren erdian asmatua, adierazlea mundu osoko emaitza ekonomikoen neurri nagusi bihurtu zen eta gizartearen eta ekonomiaren arteko harremanak aldatu zituen. Orain, ekonomia BPGd honi esker, neurgarria ei denez; ekonomia, transakzioen agregazio gisa ulertuta, gobernuak kudea zezakeen zerbait bihurtu zen; era berean, eragin kulturala izan zuen, gizarte-antolamenduaren xedea bera aldatu baitzuen, hau da, egonkortasuna, enplegua eta gizarte-ongizatea, eta lehengaien produkzioaren hazkunde mugagabea.

Barne Produktu Gordina kritikatua izan zen produktu edo zerbitzu onak eta txarrak ez bereizteagatik, ordaindu gabeko jarduerak kontuan ez izateagatik, natura, desberdintasunak eta aldaketa kualitatiboak ez kontabilizatzeagatik, baita aurrerapenerako metrika kuantitatibo unibertsala ezartzeagatik ere (USDetan).

Gabezia horietatik abiatuta, azken berrogeita hamar urteetan adierazle berri ugari eskaini dira BPGd osatzeko edo ordezkatzeko. Baina BPGd ordezkatzeko sortu diren hautagai berriagoek porrot egin dute, eta Barne Produktu Gordinak nagusi izaten jarraitzen du.

 »

—Tim Parrique, (Jatorrizkoa (Ingelesez)) The political economy of degrowth. Economics and Finance. Université Clermont Auvergne [2017-2020]; Stockholms universitet, 2019. English. NNT : 2019CLFAD003. tel-02499463. Doktoretza-tesia, 2019. (aipua Timothée Parriqueren doktoretza tesiko 59. or.)

Erreferentziak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
  1. ↑ «Definizioa Merkatuko preziotako barne produktu gordina (BPG)» eu.eustat.eus (kontsulta data: 2023-01-24).
  2. ↑ «Report for Selected Countries and Subjects» www.imf.org (kontsulta data: 2019-06-03).

Kanpo estekak

[aldatu | aldatu iturburu kodea]
"https://eu.wikipedia.org/w/index.php?title=Barne_produktu_gordin&oldid=10284070"(e)tik eskuratuta