O. Henry
O. Henry (przed 1919 r.) | |
| Imię i nazwisko |
William Sydney Porter |
|---|---|
| Data urodzenia |
11 września 1862 |
| Data śmierci |
5 czerwca 1910 |
| Dziedzina sztuki | |
| Epoka | |
O. Henry, właściwie William Sydney Porter (ur. 11 września 1862, zm. 5 czerwca 1910) – amerykański pisarz, autor humorystycznych opowiadań, zwykle o zaskakującym zakończeniu.
Życiorys i twórczość
[edytuj | edytuj kod]Pseudonim O. Henry’ego pochodzi prawdopodobnie z czasów jego pobytu w więzieniu, w którym spędził trzy lata za defraudację (wyszedł na wolność 24 lipca 1901); podobno jeden ze strażników nazywał się Orrin Henry.
Po opuszczeniu więzienia O. Henry rozpoczął karierę pisarską, osiedliwszy się w Nowym Jorku, gdzie w czasach mu współczesnych rozgrywa się akcja wielu jego opowiadań. Autor wykazywał wielkie przywiązanie do tego miasta, nazywając je Bagdad-on-the-Subway (Bagdadem nad Podziemną Koleją).
Opisywane przez niego postacie to tak zwani „zwykli ludzie”, np. urzędnicy, policjanci lub kelnerki. Opowiadanie The Four Million (Cztery miliony) rozpoczyna się następująco: Ktoś rzucił stwierdzenie, że w Nowym Jorku znalazłoby się jedynie 400 osób wartych uwagi. Ale zjawił się ktoś mądrzejszy – urzędnik od spisu powszechnego – i jego szersza ocena ludzkich zainteresowań była bardziej istotna dla przedstawienia „historyjek” czterech milionów ludzi.
Fabuła najbardziej znanego opowiadania O. Henry’ego, The Gift of the Magi („Mirra, kadzidło i złoto”)[1] opisuje parę młodych ludzi, Jima i Dellę, pragnących obdarować się nawzajem czymś szczególnym na Boże Narodzenie. Bez wiedzy Jima, Della sprzedaje najcenniejszą posiadaną przez siebie rzecz – piękne włosy – aby móc kupić Jimowi platynowy łańcuszek do zegarka. Jim zaś, bez wiedzy Delli, sprzedaje swoją najwartościowszą rzecz – zegarek – aby kupić Delli ozdobione drogimi kamieniami grzebienie do włosów.
Inne opowiadanie, The Ransom of the Red Chief („Okup wodza czerwonoskórych”)[1] opisuje porwanie przez dwóch mężczyzn dziesięcioletniego chłopca dla okupu. Chłopiec okazuje się tak nieznośny, że porywacze w rezultacie płacą jego ojcu 250 dolarów, aby tylko go od nich zabrał.
W Polsce w latach 80. XX w. jego opowiadania opublikowały Wydawnictwa Iskry w zbiorze pt. Opowiadania[2], następnie w wersji skróconej pt. Pamiętnik żółtego psa[3]. Na podstawie dwóch opowiadań O. Henry'ego i fragmentów jego biografii powstał scenariusz radzieckiego filmu Wielki czarodziej[4][5].
Nagroda O. Henry’ego jest przyznawana corocznie autorom wyjątkowych opowiadań.
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ a b Opowiadania. Wydanie I z 1980 r. Ilustracje - Zygmunt Zaradkiewicz [online], Antykwariat Nowy Wspaniały Świat [dostęp 2024-05-09].
- ↑ O. Henry, Opowiadania, Warszawa: Iskry, 1980, ISBN 83-207-0365-4, OCLC 9669394.
- ↑ O. Henry, Pamiętnik żółtego psa, wyd. 2 (skrócone), Warszawa: Iskry, 1989, ISBN 83-207-1081-2, OCLC 749945158.
- ↑ Великий утешитель (1933). [dostęp 2025-12-29]. (ros.).
- ↑ Wielki czarodziej w bazie IMDb (ang.)
Linki zewnętrzne
[edytuj | edytuj kod]- Books by Henry, O. [online], Projekt Gutenberg [dostęp 2024-05-09] (ang.).
- Dzieła O. Henry'ego dostępne on-line [online], Polona [dostęp 2024-05-09].
- ISNI: 000000012096055X
- VIAF: 46770914
- LCCN: n79071080
- GND: 118639536
- NDL: 00443080
- LIBRIS: jgvxz3q23psdhwj
- BnF: 12003963j
- SUDOC: 027469050
- SBN: CFIV030055
- NLA: 35429365
- NKC: jn19981001453
- BNE: XX966418
- NTA: 142989126
- BIBSYS: 90085259
- CiNii: DA00345807
- Open Library: OL2101175A
- PLWABN: 9810542314105606
- NUKAT: n94200930
- J9U: 987007262399205171
- PTBNP: 29083
- LNB: 000009261
- NSK: 000007094
- BNA: 000047969
- CONOR: 7395939
- BNC: 000110328
- ΕΒΕ: 63913
- BLBNB: 000183408
- KRNLK: KAC199638960
- LIH: LNB:V*88573;=BR
- WorldCat: E39PBJfCqgpgXvG4rK7dR39Rrq
