Wikipedia:Strona główna
Z nowych i ostatnio rozbudowanych artykułów w Wikipedii:


…którego ziołomirka (na zdjęciu) znajdziesz zarówno na polskiej łące, jak i w grenlandzkiej tundrze?
…kto był nazywany „polskim Garym Cooperem”?
…o czym opowiada Taylor Swift w utworze Elizabeth Taylor?
…że w grze Vabank można rzucać we wrogów pomidorami i bananami?
…o ile częściej na zaburzenie psychiczne, w którym występuje niepohamowana potrzeba skubania, drapania lub pocierania zdrowej skóry (na zdjęciu) cierpią kobiety od mężczyzn?
Inwazja Rosji na Ukrainę • wojna Izraela z Hamasem • wojna Izraela i Stanów Zjednoczonych z Iranem
- Podczas inauguracyjnej sesji Zgromadzenia Narodowego Péter Magyar objął stanowisko premiera Węgier (9 maja)
- Podczas maratonu w Londynie Kenijczyk Sabastian Sawe oraz Etiopczyk Yomif Kejelcha zostali pierwszymi sportowcami w historii, którzy pokonali (rozgrywany w regulaminowych warunkach) bieg maratoński w czasie poniżej dwóch godzin (Sawe uzyskał czas 1:59:30 będący nowym rekordem świata; natomiast Kejelcha – 1:59:41) (26 kwietnia)
Zmarli: Stanisława Celińska (na zdjęciu) • Kōji Suzuki • Festus Mogae • Vladimir Cvetković • László Fazekas • Ted Turner • Lee Hong-koo • Kazuhiro Ninomiya • Jewgienij Dulejew • Alessandro Zanardi
14 maja: imieniny obchodzą m.in.: Bonifacy, Koryna i Maciej; Wniebowstąpienie Pańskie w Kościołach zachodnich
Okrągłe, pięcioletnie rocznice:
- 1316 – urodził się Karol IV, król Czech i cesarz niemiecki, założyciel praskiego Uniwersytetu
- 1771 – urodził się brytyjski socjalista-utopista Robert Owen
- 1796 – Edward Jenner opracował szczepienie przeciw ospie (na fotografii twarz osoby zarażonej) przy użyciu wirusów krowianki
- 1866 – zmarł węgierski malarz Henrik Weber, mistrz malarstwa historycznego (na ilustracji obraz „Król Salomon w więzieniu”)
- 1906 – po dokonaniu udanego zamachu na funkcjonariusza carskiej policji zginął Baruch Szulman (na fotografii), członek żydowskiej „piątki” Organizacji Bojowej Polskiej Partii Socjalistycznej
- 1926 – wobec zamachu stanu dokonanego przez Józefa Piłsudskiego prezydent RP Stanisław Wojciechowski złożył urząd i uprawnienia głowy państwa przekazał marszałkowi Sejmu Maciejowi Ratajowi
- 1971 – urodziła się amerykańska reżyserka filmowa, scenarzystka, aktorka Sofia Coppola, autorka filmów Przekleństwa niewinności i Między słowami
Judenrat w Łodzi – Judenrat powołany przez niemieckie władze okupacyjne w Łodzi, początkowo we wrześniu, a następnie w nowej formule w październiku 1939 roku. Rada Starszych pełniła wyłącznie funkcje doradcze, a wszystkie decyzje podejmowane były jednoosobowo przez stojącego na jej czele Przełożonego Starszeństwa Żydów w Łodzi, Chaima Rumkowskiego. Przełożony Starszeństwa Żydów był jednostką zwierzchnią wszystkich jednostek organizacyjnych Judenratu, a od 1940 roku stał na czele żydowskiej administracji getta łódzkiego. Autokratyczny styl sprawowania władzy przez Rumkowskiego przekładał się również na stosunki w samym getcie. Tym co wyróżniało getto łódzkie na tle innych gett żydowskich pod okupacją niemiecką, był nadzwyczaj wysoki stopień kontroli, który Judenrat uzyskał nad tamtejszym życiem politycznym, gospodarczym oraz kulturalnym. Rumkowski wierzył, że przekształcenie getta w sprawnie funkcjonujący ośrodek przemysłowy, który pracować będzie na rzecz niemieckiego wysiłku wojennego, umożliwi ocalenie części jego mieszkańców. Jednocześnie w 1942 i 1944 roku Judenrat aktywnie zaangażował się w organizację wywózek z getta łódzkiego do obozów zagłady. Czytaj więcej…

Czosnaczek pospolity – gatunek rośliny z rodziny kapustowatych. Występuje na obszarze Europy, w północnej Afryce oraz w zachodniej i południowej Azji, przy czym populacje z tego ostatniego kontynentu okazały się dość odlegle spokrewnione z europejskimi. W Polsce jest pospolity. Na innych kontynentach jest uznawany za obcą roślinę inwazyjną. W Ameryce Północnej stanowi modelowy gatunek inwazyjny i przyczynia się tam m.in. do wymierania motyli. W Europie z kolei związana jest z nim długa lista bezkręgowców, grzybów i lęgniowców. Zazwyczaj rośnie jako roślina dwuletnia, zasiedla głównie lasy liściaste, w których występuje zwykle na glebach żyznych i próchnicznych. Cechuje się specyficznym zapachem, podobnym do czosnku. Zwany był „bździuchą” i wykorzystywany jako roślina jadalna i lecznicza, m.in. przeciw owsikom i jadowi morskich zajęcy. Czytaj więcej…
