Bourges

Bourges Bourges
Frantziako udalerria
Irudi gehiago
Administrazioa
Estatu burujabe	Frantzia
Frantziaren banaketa administratiboa	metropolitar Frantzia
Eskualdea	Erdialdea-Loira Harana
Departamendua	Cher
Alkatea	Yann Galut (en)
Izen ofiziala	Bourges
Jatorrizko izena	Bourges
Posta kodea	18000
Geografia
Koordenatuak	47°04′46″N 2°23′45″E
Azalera	68,74 km²
Altitudea	153 m, 120 m, 169 m eta 142 m
Mugakideak	La Chapelle-Saint-Ursin, Fussy, Marmagne, Osmoy, Plaimpied-Givaudins, Saint-Doulchard, Saint-Germain-du-Puy, Saint-Michel-de-Volangis, Soye-en-Septaine, Le Subdray, Trouy eta Vasselay
Demografia
Biztanleria	64.186 (2023ko urtarrilaren 1a)
33.531 (%52,2)   (%47,8) 30.654
Dentsitatea	934 bizt/km²
Informazio gehigarria
Hiri senidetuak	Joxkar-Ola, Forlì, Koszalin, Aveiro, Palentzia, Augsburg eta Peterborough
ville-bourges.fr

Bourges Frantziako erdialdean dagoen hiria da, Erdialdeko eskualdearen eta Cher departamenduaren hiriburua. 2006an 70.828 biztanle zituen. Berry antzinako lurraldeko hiriburua izan zen, eta Yèvre eta Auron ibaien elkargunean dago.

Historia

Bituriges Cubi galiar leinuaren hiriburua izan zen. Zesarrek hartu zuen K. a. 52an eta Avaricum erromatarra bihurtu zen (Galia Akitania, I-IV. mendea). Erdi Aroan guztiz hiri oparoa izan zen, Karlos VII.a bertan hartu zuen egoitza (Bourgesko pragmatika, 1438) eta haren seme Luis XI.ak unibertsitate ospetsu bat sortu zuen bertan (1463). Kontzilio hiria izan zen 1031 eta 1584 bitartean.

Klima

Datu klimatikoak (Bourges (1981–2010))
Hila	Urt	Ots	Mar	Api	Mai	Eka	Uzt	Abu	Ira	Urr	Aza	Abe	Urtekoa
Erregistraturiko tenperatura maximoa (°C)	17.6	22.6	29.4	29.4	32.0	38.0	39.6	39.9	35.1	31.7	23.4	20.0	39.9
Batez besteko tenperatura maximoa (°C)	6.9	8.5	12.5	15.5	19.6	23.1	26.0	25.6	21.8	17.0	10.7	7.4	16.3
Batez besteko tenperatura minimoa (°C)	1.1	1.1	3.4	5.3	9.2	12.4	14.4	14.1	11.1	8.3	4.0	1.8	7.2
Erregistraturiko tenperatura minimoa (°C)	-20.4	-16.4	-11.3	-3.7	-2.6	3.4	4.6	4.6	1.8	-5.0	-9.1	-14.0	-20.4
Pilatutako prezipitazioa (mm)	55.2	52.0	53.2	62.4	78.6	60.5	66.1	55.0	59.7	71.7	65.7	67.8	747.9
Prezipitazio egunak (≥ 1 mm)	11.6	9.3	10.2	10.6	11.6	8.6	7.9	7.7	8.2	10.4	10.9	11.3	118.2
Eguzki orduak	67.9	88.6	151.0	175.7	210.0	224.9	239.0	232.7	185.8	124.5	72.2	55.3	1827.5
Hezetasuna (%)	87	82	76	73	76	74	69	71	75	84	87	88	78.5
Iturria (1): Météo France
Iturria (2): Infoclimat.fr (hezetasuna, 1961–1990)

Geografia

Udalerri mugakideak

Honako udalerri hauek ditu mugakide: La Chapelle-Saint-Ursin, Fussy, Marmagne, Osmoy, Plaimpied-Givaudins, Saint-Doulchard, Saint-Germain-du-Puy, Saint-Michel-de-Volangis, Soye-en-Septaine, Le Subdray, Trouy eta Vasselay.

Demografia

Datu hauek Wikimedia Commonsetik eskuratu dira. Aldaketarik behar izanez gero, han egin dezakezu. 1962 eta 1999 artean kontatze bikoitz gabeko biztanleria; hortik aurrera, udalerriko biztanleria. Iturriak: Ldh/EHESS/Cassini 1999ra arte. 2006tik aurrera INSEEren datuak.

Biztanleria-piramidea 2022 Guztira: 30.654 gizon, 33.531 emakume
% Gizonak Adina Emakumeak % 0.10   95+   0.81 0.76   90-94   1.98 1.82   85-89   3.19 2.75   80-84   3.77 4.12   75-79   4.66 5.25   70-74   6.35 5.22   65-69   6.28 6.00   60-64   6.80 5.68   55-59   5.68 6.54   50-54   6.74 5.55   45-49   5.59 5.49   40-44   5.38 5.26   35-39   5.36 6.00   30-34   5.50 6.97   25-29   5.40 7.96   20-24   6.22 8.03   15-19   5.83 5.72   10-14   4.89 5.81   5-9   4.84 4.95   0-4   4.74
Iturria: INSEEren datuetatik eratorritako grafikoa. Biztanleria txikia duten herrietako biztanleria borobildu da bertan eskainitako zenbakietan oinarrituta.

Familiak eta etxeguneak

2023 erroldaren arabera, Bourges udalerrian 61.680 biztanle zeuden eta 32.717 elkarbizitza unitate, hau da, 1,89 lagun elkarbizitza unitate bakoitzeko (Metropolitar Frantzian 2,13). Talderik handiena kide bakarreko elkarbizitza-unitateak ziren (% 50,5), Frantzia metropolitarreko batez bestekoaren gainetik (% 39,2).

61.680biztanle

32.717elkarbizitza-unitate

1,89lagun elkarbizitza-unitateko

15.646familia

Udalerria

% 15

% 22

% 10

% 51

Metropolitar Frantzia

% 24

% 26

% 10

% 39

Bikotea seme-alabekinBikotea seme-alabarik gabe etxeanGuraso bakarrekoakKide bakarrekoaBestelakoak

Udalerrian 15.646 familia zeuden, eta horien artean etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak ziren ugarienak (7.147). Guraso bakarreko 3.450 familietatik 2.817etan ama zen guraso bakarra. 8.074 familiek ez zuten 25 urtetik beherako seme-alabarik etxean. 3.486k seme-alaba bakarra zuten etxean, 2.488k bi, eta 1.598k hiru edo gehiago. Seme-alabadun 5.049 bikoteetatik 687tan (% 13,6) seme-alabaren bat bikotekide baten aurreko harreman batekoa zen.

7.147

5.049

3.450

Bikotea seme-alabarik gabeBikotea seme-alabekinGuraso bakarra

25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean8.074

Seme-alaba bat3.486

Bi seme-alaba2.488

Hiru seme-alaba1.061

Lau edo gehiago537

15 urte edo gehiago zituzten 54.263 biztanle zeuden. Horien artean 15-24 urtekoen % 27,3 bizi zen bakarrik eta 80 urte edo gehiagokoen % 44,0. Bikotean bizitzea ohikoagoa zen talde guztietan, 65-79 urteko taldean jotzen zuen gailurra (% 59,7). 80 urte edo gehiagoko 4.912 biztanleetatik 3.936 baino ez ziren elkarbizitza-unitateetan bizi; gainerako 976 kolektibitateren batean.

Bakarrik bizi da

15-24% 27

25-39% 28

40-54% 23

55-64% 33

65-79% 34

80 +% 44

Bikotean bizi da

15-24% 14

25-39% 52

40-54% 59

55-64% 59

65-79% 60

80 +% 35

15 urte edo gehiagoko biztanleen % 34,5 ezkonduta zegoen, eta beste % 14,6 bikotean bizi zen ezkondu gabe (% 10,2 izatezko bikotean eta % 4,5 PACS bidez lotuta). % 35,1 ezkongabeak ziren, % 8,2 alargunak eta % 7,6 dibortziatuak.

Ezkongabea% 35,1

Ezkonduta% 34,5

Izatezko bikotean% 10,2

Alarguna% 8,2

Dibortziatuta% 7,6

PACS bidez lotuta% 4,5

Elkarbizitza-unitatearen erreferentziazko pertsonaren lanbide-kategoriari dagokionez, nagusiak hauek ziren: erretiratuak (% 31,0), enplegatuak (% 15,9), erdi-mailako lanbideak (% 15,7), goi-mailako langileak (% 12,6). Talde nagusia (erretiratuak, % 31,0) Cher departamenduko batez bestekoaren (% 37,5) azpitik dago. 34 elkarbizitza-unitatetan nekazari bat zen erreferentziazko pertsona (% 0,1).

Udalerria

% 13

% 16

% 16

% 12

% 31

% 9

Cher

% 14

% 15

% 15

% 38

Metropolitar Frantzia

% 13

% 16

% 15

% 14

% 30

NekazariakArtisau, merkatari eta enpresa-buruakGoi-mailako langileakErdi-mailako lanbideakEnplegatuakEskulangileakErretiratuakBestelakoak

Taula osoa: elkarbizitza-unitateak eta familiak, 2023

	Kopurua	%
Elkarbizitza-unitateak
Seme-alabekin bizi ziren bikoteak	5.044	% 15,4
Etxean seme-alabarik ez zuten bikoteak	7.122	% 21,8
Guraso bakarrekoak	3.359	% 10,3
Kide bakarrekoak	16.523	% 50,5
Bestelakoak	670	% 2,0
Familiak
Seme-alabarik gabeko bikoteak	7.147	% 45,7
Seme-alabadun bikoteak	5.049	% 32,3
Guraso bakarrekoak	3.450	% 22,1
25 urtez azpiko seme-alabarik ez etxean	8.074	% 51,6
Seme-alaba bat	3.486	% 22,3
Bi seme-alaba	2.488	% 15,9
Hiru seme-alaba	1.061	% 6,8
Lau seme-alaba edo gehiago	537	% 3,4
Egoera zibila (15 urte edo gehiago)
Ezkonduta	18.720	% 34,5
Izatezko bikotean	5.528	% 10,2
PACS bidez lotuta	2.421	% 4,5
Ezkongabea	19.041	% 35,1
Alarguna	4.426	% 8,2
Dibortziatuta	4.127	% 7,6
Erreferentziazko pertsonaren lanbidea
Nekazariak	34	% 0,1
Artisau, merkatari eta enpresa-buruak	1.073	% 3,3
Goi-mailako langileak	4.120	% 12,6
Erdi-mailako lanbideak	5.139	% 15,7
Enplegatuak	5.210	% 15,9
Eskulangileak	3.980	% 12,2
Erretiratuak	10.135	% 31,0
Bestelakoak	3.026	% 9,2
Iturria: INSEE, RP2023.

Etxebizitza

2023 erroldaren arabera, udalerrian 38.401 etxebizitza zeuden. Horietatik 32.713 egoitza nagusi ziren, 1.225 bigarren egoitza edo noizbehinkakoak eta 4.463 hutsik zeuden. Apartamentuak ziren nagusi (21.106), etxeak baino gehiago (17.019). Egoitza nagusietatik 15.827 beren jabearen bizilekuak ziren, 16.334 alokairuan zeuden, 6.794 errenta moderatuko etxebizitza gisa alokatuta eta 552 doan lagata.

38.401etxebizitza

32.713egoitza nagusi

17.019etxe

21.106apartamentu

Etxebizitza multzoa

32.713

4.463

Egoitza nagusia (32.713)Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa (1.225)Hutsik (4.463)

Etxe mota

17.019

21.106

Etxea (17.019)Apartamentua (21.106)

Jabetza egoera

15.827

16.334

6.794

Jabeak (15.827)Alokairuan (16.334)HLM (6.794)Doan lagata (552)

Eraikuntza garaiari dagokionez, 1971-1990 artean eraikitako egoitza nagusiak ziren ugarienak (11.069).

Eraikuntza garaia

1919 aurretik3.511

1919-19453.041

1946-19708.015

1971-199011.069

1991-20053.191

2006-20203.495

Egoitza nagusien artean gehienek 5 gela edo gehiago zituzten (9.314). Gas sarea zen berogailu mota nagusia (21.086 etxebizitzatan). 19.030 egoitza nagusik beren aparkalekua zuten: 17.189 etxebizitzatan auto bakarra zegoen eta 8.645tan bi edo gehiago.

Gela kopurua

1 gela2.318

2 gela4.930

3 gela8.121

4 gela8.030

5 gela edo gehiago9.314

Berogailu mota

21.086

9.466

Gas sarea (21.086)Fuel-olioa (657)Elektrizitatea (9.466)Gas botila (82)Bestelakoak (1.423)

Aparkalekua eta ibilgailuak

19.030aparkalekua

17.189ibilgailu 1

8.645ibilgailu 2+

Taula osoa: etxebizitzak, 2023

	Kopurua	%
Etxebizitza multzoa
Egoitza nagusia	32.713	% 85,2
Bigarren egoitza edo noizbehinkakoa	1.225	% 3,2
Hutsik	4.463	% 11,6
Etxe mota
Etxeak	17.019	% 44,3
Apartamentuak	21.106	% 55,0
Gela kopurua (egoitza nagusiak)
1 gela	2.318	% 7,1
2 gela	4.930	% 15,1
3 gela	8.121	% 24,8
4 gela	8.030	% 24,5
5 gela edo gehiago	9.314	% 28,5
Eraikuntza garaia (egoitza nagusiak)
1919 aurretik	3.511	% 10,7
1919-1945	3.041	% 9,3
1946-1970	8.015	% 24,5
1971-1990	11.069	% 33,8
1991-2005	3.191	% 9,8
2006-2020	3.495	% 10,7
Jabetza egoera (egoitza nagusiak)
Jabeak	15.827	% 48,4
Alokairuan	16.334	% 49,9
HLM	6.794	% 20,8
Doan lagata	552	% 1,7
Berogailu mota (egoitza nagusiak)
Gas sarea	21.086	% 64,5
Fuel-olioa	657	% 2,0
Elektrizitatea	9.466	% 28,9
Gas botila	82	% 0,3
Bestelakoak	1.423	% 4,3
Aparkalekua eta ibilgailuak (egoitza nagusiak)
Aparkalekua	19.030	% 58,2
Ibilgailu bat	17.189	% 52,5
Bi ibilgailu edo gehiago	8.645	% 26,4
Iturria: INSEE, RP2023.

Ekonomia

Enplegua

2023 urtean 15-64 urteko 39.347 biztanleetatik 28.241 aktibo ziren (% 71,8), horietako 24.291 lanean (% 61,7) eta 3.950 langabezian (aktiboen % 14,0).

39.34715-64 urteko biztanle

% 71,8aktibo

% 61,7lanean

% 14,0langabezia-tasa

Jarduera-tasa: talde bakoitzeko biztanleen artean zenbat diren aktibo (lanean edo langabezian).

15-24 urte% 46,8

25-54 urte% 86,5

55-64 urte% 58,7

Gizonak% 73,9

Emakumeak% 69,6

Langabezia-tasa hezkuntza-mailaren arabera

Titulurik gabe% 32,1

BEPC, brebeta% 24,5

CAP-BEP% 18,9

Batxilergoa% 15,0

Goi-mailako +2% 7,6

Goi-mailako +3/4% 6,6

Goi-mailako +5% 5,4

Marratxo bertikala: udalerriko langabezia-tasa orokorra (% 14,0). Zabalerak eskala finko batean daude (0-% 50), udalerri artean konparagarriak izan daitezen.

11.107 ez-aktibotik 4.460 ikasle edo ordaindu gabeko praktiketan ari ziren (% 40,2), 2.300 erretiraturik zeuden (% 20,7) eta 4.347 bestelako ez-aktibo ziren (% 39,1).

Ez-aktiboak

% 40

% 21

% 39

Ikasle edo praktikanErretiratuakBestelakoak

Lanbide-kategoria

% 22

% 29

% 27

% 18

NekazariakArtisau/merkatariakGoi-mailako langileakErdi-mailakoakEnplegatuakEskulangileak

Udalerrian 40.563 enplegu zeuden 2023 urtean. Udalerrian bertan bizi eta lan egiten zutenak 24.291 ziren, beraz udalerria langile-erakarlea da.

40.563enplegu udalerrian

% 91,4soldatapeko

% 8,6ez-soldatapeko

NekazaritzaIndustriaEraikuntzaMerkataritza/zerbitzuakAdministrazioa/hezkuntza/osasuna

Diru sarrerak

Departamenduarekiko konparaketa xehea

Pobrezia-tasa adinaren arabera (departamendua)

18 urtez azpiko% 25,0

18-29 urte% 19,3

30-39 urte% 16,4

40-49 urte% 16,0

50-64 urte% 13,6

65-74 urte% 10,3

75 urte eta gehiago% 9,1

Pobrezia-tasa etxebizitza-erregimenaren arabera (departamendua)

Jabeak% 7,7

Errentariak% 34,1

Eskuragarri dagoen errentaren osaera (departamendua)

INSEEk «eskuragarri dagoen errenta» horrela eraikitzen du: jarduera-errenta + pentsioak + ondarea + gizarte-prestazioak (batuz % 100 baino gehiago ematen dute) ken zerga zuzenak (batez ere errentaren gaineko zerga).

Jarduera-errenta% 63,6

Pentsio/erretiroak% 34,7

Ondarea, bestelakoak% 10,1

Gizarte-prestazioak% 5,8

Zerga zuzenak−% 14,1

Jarduera-errenta zatitzen bada: soldatak % 56,4, ez-soldatapekoen errenta % 5,3, langabezia-sariak % 1,9.

Askotariko industria dauka: hegazkingintza, papergintza.

Ondarea

Artzapezpiku egoitza dauka. Saint-Étienne katedrala (XII.-XIII. mendea) Frantziako eraikuntza gotiko handi eta hoberenetakoa da; aurrealdeko bost ate eskulturadunetara irekitzen diren bost habearteek, alboko habearte bikoitzek eta beirate zaharrek (XIII.-XVI. mendea) ospetsu bihurtu dute mundu osoan. Jacques-Coeur jauregia (XIV. mendea) arkitektura zibil gotikoko eredu bikaina da. Eraikuntza zahar ugari dago.

Herri eta hiri senidetuak

• Augsburg (Alemania)
• Aveiro (Portugal)
• Forlì (Italia)
• Koszalin (Polonia)
• Palentzia (Espainia)
• Peterborough (Ingalaterra)
• Joxkar-Ola (Errusia)

Ikus, gainera

• Bourgeseko katedrala
• Frantziako hiri nagusien zerrenda

Kanpo estekak

• (Frantsesez) Hiriko webgune ofiziala

• Datuak: Q132404
• Multimedia: Bourges / Q132404

Artikulu hau Frantziako geografiari buruzko zirriborroa da. Wikipedia lagun dezakezu edukia osatuz.