Cogau
| Cogau (teulu o adar) Amrediad amseryddol: Ëosen - Holosen, | |
|---|---|
 | |
| Cog Guira (Guira guira) | |
| Dosbarthiad gwyddonol | |
| Teyrnas: | Animalia |
| Ffylwm: | Chordata |
| Dosbarth: | |
| Urdd: | Cuculiformes |
| Teulu: | Cuculidae |
| Teiprywogaeth | |
| Crotophaga ani Linnaeus, 1758 | |
| Genera | |
|
Around 26, see text. | |
Teulu o adar ydy'r cogau (Lladin: Cuculidae, yr unig dacon yn yr urdd Cuculiformes.[1][2][3]
Mae'r teulu'n cynnwys y Gog cyffredin (Cuculus canorus), y Rhedwr (Geococcyx californianus), y Cöel (Eudynamys scolopacea), y Malkoha, y coaid (e.e. y Coa glas) a'r Anïaid (e.e. yr anïaid llyfnbig).
Adar main o faint canolig ydy'r cogau. Mae'r rhan fwyaf yn byw mewn coed, gydag ychydig o'r teulu'n byw ar y llawr neu'r ddaear. Maen nhw wedi'u dosbarthu ledled y Ddaear, ond mae'r rhan fwyaf ohonyn nhw'n drofannol. Pryfaid yw eu bwyd arferol, a mân anifeiliaid eraill yn ogystal â ffrwyth. Mae llawer ohonyn nhw'n barasytig - yn dodwy eu hwyau yn nythod adar eraill; mae llawer ohonyn nhw, fodd bynnag, yn magu eu cywion eu hunain.
Teuluoedd
[golygu | golygu cod]Rhestr Wicidata:
| teulu | enw tacson | delwedd |
|---|---|---|
| Ani llyfnbig | Crotophaga ani | _GC.JPG) |
| Cog beunaidd | Dromococcyx pavoninus |  |
| Cog bigddu | Coccyzus erythropthalmus |  |
| Cog ddaear adeingoch | Neomorphus rufipennis |  |
| Cog ddaear bicoch America | Neomorphus pucheranii |  |
| Cog ddaear dingoch | Neomorphus geoffroyi |  |
| Cog ddaear gennog y Dwyrain | Neomorphus squamiger | |
| Cog ddaear gennog y Gorllewin | Neomorphus radiolosus |  |
| Cog fadfallod fawr | Coccyzus merlini | .jpg) |
| Cog fadfallod Puerto Rico | Coccyzus vieilloti |  |
| Cog ffesantaidd | Dromococcyx phasianellus |  |
| Cog mangrof | Coccyzus minor |  |
| Cog resog | Tapera naevia | .jpg) |
| Cwcal aelwyn | Centropus superciliosus |  |
| Cwcal ffesantaidd | Centropus phasianinus |  |
| Cwcal pen llwydfelyn | Centropus milo |  |
| Rhedwr | Geococcyx californianus | _-_AZ_USA.jpg) |
| Rhedwr bychan | Geococcyx velox |  |
Cyfeiriadau
[golygu | golygu cod]- ↑ Ericson, P.G.P. et al. (2006) Diversification of Neoaves: integration of molecular sequence data and fossils Archifwyd 2008-03-07 yn y Peiriant Wayback. Biology Letters, 2(4):543–547
- ↑ Hackett, S.J. (2008). "A Phylogenomic Study of Birds Reveals Their Evolutionary History". Science 320 (5884): 1763–1768. doi:10.1126/science.1157704. PMID 18583609. https://archive.org/details/sim_science_2008-06-27_320_5884/page/1762.
- ↑ Jarvis, E.D. (2014). "Whole-genome analyses resolve early branches in the tree of life of modern birds". Science 346 (6215): 1320–1331. doi:10.1126/science.1253451. PMID 25504713. http://www.sciencemag.org/content/346/6215/1320.abstract.
